• TAİ. (Turkish Aerospace Industries)

    Türk Havacılık Uzay Sanayii’nin yüz akı. (https://www.tai.com.tr/kurumsal/hakkimizda) Savaş uçakları, saldırı helikoterleri, kısaca *(İHA) olarak adlandırılan ‘insansız hava araçları’ dahil dünyanın kabul ettiği başarılara imzasını atmış, atmaya devam eden göz bebegimiz TAİ.

    *(İnsansız hava aracı (İHA), genel olarak bilinen adıyla drone uzaktan kumanda edilen bir tür uçaktır. İHA’lar iki sınıfa ayrılır: Uzaktan kumanda edilerek uçan, diğeri ise kendiliğinden belli bir uçuş planı üzerinden otomatik olarak hareket edebilen uçaklardır. Keşif amaçlı üretilen İHA’lar günümüzde birçok saldırı görevinde de kullanılmaktadır.)

    Türk Silahlı Kuvvetlerini Güçlendirmek amacıyla kurulan ‘TAİ, Aselsan, Roketsan v.s.’ gibi kurumlarımızın AKP iktidarıyla birlikte uzun süredir huzursuz olduğu sır değil.

    AKP iktidarları havacılık sanayiine ‘şeyh uçmaz müritler uçurur’ kafa yapısına sahip ilimden yoksun yöneticileri atayınca bu kurumlardaki uzay çağı bilim adamları bir süredir yurt dışından aldıkları iş tekliflerini değerlendiriyor, kalanlar ise büyük bir öz veriyle çalışıp ülke kalkınmasını önemli katkılarda bulunmayı sürdürüyor.

    F-35 gibi son aylarda Washington’la Ankara arasında gerilime neden olan savaş uçağının en karmaşık yapısal bölümlerinden birisi olan “F-35A’nın Orta Gövde’si bile ABD dışında tek kaynak olarak TUSAŞ tarafından üretiliyor.

    TAİ’nin Türk ekonomisine çok büyük katkısı var. Türk Silahlı Kuvvetleri’nin savunma ihtiyaçlarını karşılamanın yanı sıra üretimlerini ülke dışında pazarlayarak ülkeye döviz kazandırıyor.

    TAİ’nin müşterileri arasında Kuveyt’de var.

    Kuveyt TAİ’den ‘Male’ sınıfı olarak adlandırılan (medium altitude, long endurance ‘orta irtifa, uzun havada kalış’ 9 bin metre irtifa ve ortalama 200 km havada kalış) İHA almak istiyor. (10 adet- 100 milyon dolar)

    Mühendisler hemen ‘THB101, kod no’lu uçakta hemen hızlı bir şekilde modernizasyon/modifikasyon çalışmalarına başlıyor. Uçak Temmuz ayı başına kadar bitirilip Kuveyt’te gösterim için (demo) gönderilmesi planlanıyor.

    İHA mevcut halinde sıcak havalarda Batman’dan kalkışta zorlandığı için gösteride problem çıkmasın diye önlemler alınmasına karar veriliyor. Yüksek sıcaklıkta rahat kalksın diye 60 kg hafifletiliyor. Kuveyt’ın hava sıcaklığına göre modifiye ediliyor.

    TAİ mühendisleri İHA’yı istenilen tarihe yetiştirip İHA Sistemleri Genel Müdür Yardımcılığına teslim ediyor.

    Sonra ne mi oluyor?

    TAİ üst yönetiminden gelen bir talimatla modifiye edilen İHA’nın Kuveyt’e gönderilmesi iptal ediliyor.

    Uçak, yer sistemleri Kuveyt’e taşınacak iken son anda durduruluyor.

    Emekler boşa gidiyor, devlet kurumu TAİ’nin kazanacağı milyonlarca dolar dövizden vaz geçiliyor.

    TAİ’nin projeyi neden iptal ettiğine ilişkin önemli bir iddia var:

    Buna göre, ‘Erdoğan’ın damadı Selçuk Bayraktar’ın ‘Baykar’ adlı İHA üreten bir şirketi var.

    ‘Baykar’ devreye giriyor ve kendi ürünleri olan Taktiksel İHA’ları görücüye çıkarıyor.

    TAİ’nin Male sınıfından daha az gelişmiş olan ‘Baykar’ İHA’ları ‘5 bin 500 metre irtifa ve ortalama 160 km menzil ve daha az yük taşıyor. Buna rağmen üst düzey verilen bir talimatla Kuveyt’e yapılacak İHA satışı TAİ’den alınıp Baykar şirketine veriliyor.’

    Male yerine Taktik İHA görünce Kuveyt ne der? Bilemiyoruz.